آنزیم

five-food-enzyme-families1

آنزیم ها ترکیباتی پروتئینی با ساختاری پیچیده می باشند که به عنوان یک کاتالیزور بیولوژیکی در واکنشها و فرآیندهای شیمیایی شرکت کرده و باعث تسهیل و افزایش سرعت انجام آن واکنش می گردند. ویژگی بسیار مهم آنزیم ها این است که آنها به صورت ویژه تنها بر روی یک واکنش خاص تاثیر میگذارند و به سایر واکنشها و فرآیندهای در حال انجام تاثیری ندارند. این خاصیت آنزیم ها باعث گردیده تا بتوان هر کدام از آنها را برای فرآیندی خاص و هدفمند تولید نمود

آنزیم ها در بدن انسان نیز نقش بسیار مهمی دارند.  بعد از خوردن غذا، آنزیم ها غذا را به ذرات ریز قابل تبدیل به انرژی برای بدن تبدیل می کنند. این روند از دهان با تولید آنزیم آلفا آمیلاز شروع گردیده و در معده و روده ادامه پیدا می کند. تجزیه مواد غذایی بخش مهمی از مراحل تبدیل غذا به انرژی می باشد، زیرا غذای هضم نشده قادر به انتقال انرژی ذخیره ای نمی باشد. آنزیم های شرکت کننده درفرآیند هضم، ذرات ریز غذا را حمل کرده و این ذرات به راحتی به انرژی مورد نیاز برای تمام قسمتهای بدن تبدیل می شوند

آنزیم ها امروزه در صنایع مختلف کاربرد اساسی و رو به گسترشی دارند. البته این مواد از هزاران سال پیش به انسان جهت پخت نان و همچنین تخمیر قند و تبدیل آن به الکل کمک میکرده اند، اما در سال 1833 بود که انسان برای اولین بار توانست این ماده را به صورت خالص سنتز و جداسازی نماید که امروزه به آن آمیلاز میگویند

با بیشرفت علم، امروزه آنزیم ها در مقیاس وسیع سنتز و تولید می شوند که این امر کمک شایانی به کاهش قیمت این مواد داشته و امکان کاربرد آنها به صورت تجاری در صنایع مختلف را به وجود آورده است. از مهمترین صنایع مصرف کننده آنزیم به میتوان به موارد ذیل اشاره نمود

صنایع شوینده: صنایع شوینده بزرگترین مصرف کننده آنزیم ها در مقیاس صنعتی می باشد و تقریبا شصت درصد آنزیم تولید شده در سطح جهان در این صنعت استفاده می گردد. افزودن آنزیم به پودرهای شوینده کمک بسزایی در افزایش راندمان این مواد دارد. آنزیم ها مواد مختلف از قبیل چربی ها، رنگها، شکلات و غیره را در خود حل کرده و باعث میشوند تا این مواد به راحتی از سطح لباس جدا گردند. همچنین باعث میشوند تا شستشوی البسه در دمای پایین تر انجام شده که کمک بسیاری در ذخیره انرژی داشته و همچنین ضرر کمتری به بافت لباس خواهد رسید

 صنایع غذایی: صنایع غذایی دومین صنعت مصرف کننده آنزیم ها در مقیاس صنعتی می باشند. با تولید روزافزون آنزیم، مصرف آن در صنایع غذایی تقریبا سالانه ده درصد رشد را نشان می دهد. از عمده ترین صنایع مصرف کننده آنزیم می توان به صنایع تولید ماءالشعیر و آبجو، صنایع آرد و نان، صنایع تولید نشاسته، صنایع آبمیوه، صنایع لبنیات و بیسکوئیت سازی اشاره کرد. کاربرد آنزیم ها در صنایع غذایی ضمن افزایش کیفیت محصولات تولید شده، کاربرد مواد شیمیایی مختلف را نیز کاهش می دهد که این امر به سلامت مصرف کننده کمک می نماید

صنایع تولید خوراک دام: معده انسان و دام قابلیت تولید و ترشح آنزیم به میزان کافی جهت هضم غذا را دارا می باشد، اما بدن پرندگان مانند جوه، مرغ و خروس این توانایی را نداشته و نمی توانند آنزیم به میزان کافی تولید نمایند. لذا در صنایع پرورش طیور باید آنزیم ها به صورت جداگانه به خوراک اضافه گردد تا به پرنده این امکان را بدهد تا غذای خورده شده را به طور کامل هضم نماید. این امر کمک شایانی در رشد و وزن گیری طیور داشته و باعث می شود در مدت زمان و میزان غذای کمتر، رشد کرده و به وزن مورد نظر برسند

صنایع تولید سوخت: با توجه به شرایط جوی و آب و هوایی کره زمین و همچنین شرایط مصرف نفت برای تولید بنزین، امروزه مصرف سوختهای پاک مانند اتانول رو به گسترش می باشند. آنزیم ها نقش اساسی در تولید این محصولات با کیفیت بالا و قیمت پایین جهت کاربرد در صنایع حمل و نقل دارند. آنزیم ها طی واکنشی بسیار راحت نشاسته را به قند تبدیل می کنند که این قند در مرحله بعدی توسط مخمر مصرف شده و الکل تولید می کند که از آن به عنوان سوخت استفاده می نمایند

صنایع تولید چرم: چرم از قدیمی ترین تولیدات بشر می باشد. آنزیم ها نقش مهمی در تبدیل پوست حیوانات به چرم دارند. آنزیم ها در مرحله اول باعث می شوند تا مو از پوست حیوان جدا شود، سپس چربی های موجود در پوست را در خود حل می کنند، باعث سفتی و استحکام پوست شده و در نهایت به تثبیت بافت و رنگ کمک می نمایند.

صنایع کاغذ سازی: آنزیم ها با شکستن مولکولهای نشاسته و کم کردن ویسکوزیته آنها کمک شایانی به تولید کاغذ می نمایند. همچنین آنزیم ها باعث تسهیل جداشدن رنگ و جوهر در کاغذهای بازیافتی، لطیف تر کردن کاغذ تولیدی، کم کردن مقدار آب مورد نیاز و بسیاری کاربردهای دیگر می باشند

در سال 1977، اتحادیه تولید کنندگان آنزیم در کشور بلژیک آغاز به فعالیت نمود. بزرگترین و معتبرترین تولیدکنندگان جهانی آنزیم عضو این مجموعه می باشند. مهمترین اهداف تشکیل این اتحادیه عبارت است از تعیین استانداردهای جهانی جهت تولید، تحقیق و توسعه، شناسایی و سنتز آنزیم های جدید و نهایتا تولید با استانداردترین، بهداشتی ترین و با کیفیت ترین آنزیم های جهانی توسط اعضای اتحادیه

www.amfep.com : آدرس اتحادیه به همراه اطلاعات تکمیلی در خصوص اعضا و محصولات